Vermogensopbouw

Vermogen beschermen tegen grote levensveranderingen

Scheiding, overlijden, ziekte, baanverlies of een erfenis? Je leest hoe een buffer, goede afspraken en rust je vermogen beschermen.

Een plan om vermogen op te bouwen gaat uit van een rustig leven. Maar het leven loopt niet altijd volgens plan. Hier lees je hoe je je vermogen beschermt bij een scheiding, een overlijden, ziekte, baanverlies of een erfenis.

Het korte antwoord

Je vermogen beschermen begint vóór de gebeurtenis, niet erna. Drie dingen helpen het meest: een buffer op een spaarrekening, afspraken die op papier staan, en weten welke vangnetten er zijn. Komt er dan toch iets groots op je af, neem dan de tijd. De duurste fouten ontstaan als je in een moeilijke periode snel iets beslist.

Eerst een buffer

Bijna elke grote verandering kost geld voordat er iets geregeld is. Een uitkering komt later op gang. Een verhuizing moet je voorschieten.

Een buffer vangt die eerste maanden op. Zonder buffer moet je misschien beleggingen verkopen op een slecht moment, alleen omdat de huur betaald moet worden. Met buffer laat je ze staan.

Hoe groot je buffer moet zijn en waar je hem bewaart, lees je bij een buffer opbouwen. Zzp'ers hebben minder vangnetten, zie vermogen opbouwen als zzp'er.

Scheiding en overlijden: afspraken vastleggen

Bij een scheiding of een overlijden hangt veel af van wat er op papier staat. Wat je niet hebt vastgelegd, regelt de wet voor je, en niet altijd zoals jullie bedoelden.

Bij een scheiding worden de woning, schulden en het vermogen verdeeld. Hoe dat gaat, hangt af van jullie huwelijkse voorwaarden of van de gemeenschap van goederen. Samenwonenden zonder huwelijk of geregistreerd partnerschap regelen dit met een samenlevingscontract.

Ook pensioen speelt mee. Ben je getrouwd of geregistreerd partner, dan wordt het ouderdomspensioen dat jullie samen opbouwden in principe verdeeld. Meld de verdeling binnen twee jaar na de scheiding bij de pensioenuitvoerder. Daarna hoeft die er niet meer aan mee te werken. Woon je samen zonder huwelijk of partnerschap, dan geldt deze verdeling niet.

Bij een overlijden valt een inkomen weg, terwijl de vaste lasten blijven. Er bestaan vangnetten, zoals de Algemene nabestaandenwet (ANW) en een nabestaandenpensioen via de werkgever. Maar ze gelden niet voor iedereen en dekken zelden het hele gat. Een overlijdensrisicoverzekering is een categorie die dat gat kan verkleinen.

Wat je nu al kunt doen:

  • Maak een overzicht van je bezittingen en schulden, zoals bij je nettovermogen berekenen.
  • Zorg dat je partner weet waar het geld staat.
  • Laat afspraken vastleggen door een notaris.

Wat je samen afspreekt over rekeningen en inleg, staat bij samen beleggen als partners.

Ziekte en baanverlies: verzekeringen als categorie

Raak je je baan kwijt of word je langdurig ziek, dan daalt je inkomen meestal. Voor werknemers zijn er wettelijke vangnetten:

  • WW bij werkloosheid.
  • WIA bij langdurige arbeidsongeschiktheid.

Hoe hoog en hoe lang zo'n uitkering is, hangt af van je situatie. De regels kunnen ook veranderen. Kijk daarom voor je eigen situatie bij UWV.

Zzp'ers vallen niet onder de WW of de WIA. Een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) is voor hen een categorie om te overwegen. Een verplichte AOV voor zelfstandigen is in oktober 2026 nog een wetsvoorstel, geen wet.

Een vangnet vangt een deel op, niet alles. Het verschil betaal je uit je buffer, of je past je uitgaven aan. Weet je wat je per maand echt nodig hebt, dan weet je ook hoe groot dat gat ongeveer is.

Een erfenis: geen haast

Een erfenis voelt soms als een cadeau en een verlies tegelijk. Dat is geen goed moment voor grote beslissingen.

Over een erfenis betaal je mogelijk erfbelasting. Hoeveel, hangt af van je relatie met degene die overleed. Daarnaast telt het geërfde vermogen mee in box 3, op de peildatum 1 januari. Hoe box 3 werkt, lees je bij belasting op ETF's.

Een nuchtere volgorde:

  1. Zet het geld eerst op een spaarrekening.
  2. Reken uit welke belasting je verwacht en houd dat bedrag apart.
  3. Kijk of je buffer op peil is.
  4. Bepaal pas daarna wat je met de rest doet, passend bij je doelen en je plan.

Erf je beleggingen, dan hoef je die ook niet meteen te verkopen of te houden. Bekijk eerst of ze passen bij hoe jij belegt.

Niet overhaast verkopen

Bij een grote verandering wil je "iets doen". Alles verkopen voelt veilig. Vaak is het dat niet.

Verkoop je in een dalende markt, dan maak je een tijdelijk verlies definitief. En daarna moet je opnieuw beslissen wanneer je weer instapt. Onder stress gaat dat vaak mis. Meer daarover lees je bij beleggen in een dalende markt.

Soms is verkopen wel nodig, bijvoorbeeld bij het verdelen van vermogen na een scheiding. Doe het dan bewust en met een plan.

Is de storm gaan liggen, plan dan een rustig moment om je doelen, verdeling en inleg opnieuw te bekijken. Zie een financiële tussenstop plannen.

Veelgemaakte fouten

  • Geen buffer hebben. Dan dwingt het leven je om beleggingen te verkopen op het verkeerde moment.
  • Denken dat het wel geregeld is. Samenwonen zonder contract of testament geeft je partner minder rechten dan je misschien denkt.
  • Beslissen in de eerste weken. Rouw of stress is geen goede raadgever voor geldzaken.

De informatie op deze pagina is uitsluitend informatief en educatief bedoeld. Het is geen financieel, juridisch of fiscaal advies en geen aanbeveling om een bepaald product te kopen of te verkopen. Beleggen brengt risico's met zich mee: de waarde van je beleggingen kan dalen en je kunt (een deel van) je inleg verliezen.

Veelgestelde vragen

Wat gebeurt er met mijn beleggingen bij een scheiding?

Ze horen bij het vermogen dat verdeeld wordt, volgens jullie huwelijkse voorwaarden, de gemeenschap van goederen of het samenlevingscontract. Dat kan betekenen dat je beleggingen overdraagt of verkoopt. Laat je hierover adviseren door een notaris, advocaat of mediator.

Gratis hulpmiddel

Zie wat regelmatig beleggen mogelijk kan doen.

Vul je startkapitaal, maandelijkse inleg en looptijd in. De calculator laat je mogelijke groei zien — zonder mooie beloftes.

BeursBuddy tools

Rendementscalculator

Kies een calculator

Jouw gegevens

De berekening gaat uit van maandelijkse inleg aan het einde van iedere maand.

Jouw mogelijke resultaat

Eindkapitaal€ 146.233
Totale inleg€ 65.000
Rendement (winst)€ 81.233
Ontwikkeling van je vermogen
Ingelegd vermogenTotale waarde
€ 157.931€ 118.448€ 78.966€ 39.483€ 0
Start4 jaar8 jaar12 jaar16 jaar20 jaar

Let op: Rendement is een aanname en geen garantie. Beleggen brengt risico's met zich mee; je kunt (een deel van) je inleg verliezen.

In deze berekening is geen rekening gehouden met de actuele belastingregels (Box 3).